Tandenpoetsen
U kunt zelf veel doen om de gezondheid van het gebit van uw huisdier te onderhouden. Regelmatig poetsen van de tanden helpt om tandplak te verwijderen en tandsteenopbouw te voorkomen.
U kunt de tanden van uw hond of kat het beste dagelijks poetsen. Lukt dit niet, dan is enkele keren per week ook voldoende om de tandplak te verwijderen. Probeer steeds op vaste tijden tanden te poetsen, zodat u het niet vergeet te doen. Ook raakt uw huisdier zo gewend aan de dagelijkse routine van het tanden poetsen.
Hoe werkt het?
Poets de tanden van uw hond of kat met een speciale tandenborstel of een poetsdoekje dat geschikt is voor dieren. Gebruik geen tandenborstel voor mensen – die is vaak te hard en te kort om goed bij de achterste kiezen van uw dier te komen.
Gebruik bij het poetsen altijd een speciale honden- of kattentandpasta. Deze tandpasta’s hebben een lekkere smaak, waardoor het poetsen aangenamer wordt voor uw hond of kat. Ze helpen bovendien tegen een slechte adem en mogen veilig worden doorgeslikt. Gebruik nooit tandpasta voor mensen, want die bevat fluoride en xylitol, en dat is giftig voor zowel honden als katten.
Lukt het u zelf niet voldoende om het gebit van uw hond of kat schoon te houden? Een gebitsreiniging bij de dierenarts kan uitkomst bieden! Zo wordt het gebit van uw huisdier weer schoon en gezond.
Het belang van gebitsverzorging voor uw huisdier
Veel honden en katten hebben last van gebitsproblemen. Deze beginnen vaak met de vorming van tandplak en tandsteen, waarna er verschillende andere aandoeningen in de mondholte ontstaan. Soms is er een probleem aan het gebit door een verkeerde stand van het gebit. Gebitsproblemen bij je huisdier zijn vaak erg pijnlijk en gaan niet vanzelf over. Daarom is het belangrijk om het gebit van je huisdier goed te verzorgen en regelmatig te controleren.
Wanneer u de tanden van uw hond niet poetst, zal er na verloop van tijd tandplak op de tanden en kiezen neerslaan. Tandplak is een gelig laagje dat aan de tanden en kiezen kleeft en bestaat uit bacteriën, speeksel en voedselresten. Wanneer u dit tandplak niet verwijdert, verandert het in tandsteen. Dit is een dikkere, hardere laag op het gebit en zorgt voor een snellere opbouw van tandplak bij uw hond of kat. Als dit niet tijdig wordt behandeld, kan het leiden tot ontstekingen van het tandvlees (gingivitis) en parodontitis.
Symptomen gebitsproblemen
- Een stinkende adem
- Ontstoken tandvlees
- Aan een kant van de bek kauwen
- Voedsel laten staan, voedsel knoeien
- Meer kwijlen dan anders
- Langs de bek wrijven met de voorpoot
- De aanwezigheid van tandplak of tandsteen op het gebit
- Pijnlijke of boze reactie bij aanraking van de bek of de kop
Wanneer uw hond of kat gebitsproblemen heeft, zoals een parodontitis, is een gebitsreiniging door de dierenarts de beste oplossing. Deze behandeling helpt de mondgezondheid van uw huisdier te herstellen en voorkomt dat klachten verergeren.
Het is prettig om voorafgaand aan een gebitsbehandeling eerst een gebitscontrole in de kliniek uit te voeren. Zo krijgen we een eerste indruk van de benodigde behandeling. Een nauwkeurige beoordeling is echter pas mogelijk wanneer het dier onder narcose is. Tijdens de gebitsbehandeling kunnen we het gebit grondiger inspecteren en dentale röntgenfoto’s maken voor een compleet beeld.
Hoe werkt het?
• Voorbereiding: Voorafgaand aan de gebitsreiniging voeren wij een grondig lichamelijk onderzoek uit en, indien nodig, een bloedonderzoek om ervoor te zorgen dat uw huisdier veilig onder narcose kan worden gebracht.
• Gebitsreiniging: Tijdens de reiniging gebruiken wij een speciale tandheelkundige unit die tandplak en tandsteen verwijdert. Wij reinigen zowel de zichtbare delen van de tanden als onder de tandvleesrand, waar zich vaak problemen kunnen verbergen.
• Dentale röntgenfoto’s: Na het reinigen maken we dentale röntgenfoto’s om een volledig beeld van het gebit te krijgen. Een ‘Full Mouth’ opname is ideaal, omdat niet alle tandproblemen met het blote oog zichtbaar zijn. Röntgenfoto’s helpen verborgen aandoeningen op te sporen, zoals tandwortelabcessen, botverlies, tandresorptie of gebroken wortels. Ze zijn vooral belangrijk bij het beoordelen of een tand getrokken moet worden, en zorgen ervoor dat dit veilig en zorgvuldig kan gebeuren.
• Extracties: Op basis van de informatie uit de dentale röntgenfoto’s kunnen wij de gebitselementen zorgvuldig extraheren. Vaak wordt er een chirurgische flap gemaakt. Hierbij wordt er als het ware een stukje tandvlees ‘opgetild’ om de wortels goed in beeld te kunnen brengen. Kiezen met meerdere wortels kunnen op deze manier ook beter in losse onderdelen worden geboord om de extractie te vergemakkelijken. De flap wordt vervolgens met hechtingen gesloten. Deze lossen vanzelf op, maar zijn belangrijk voor een goed herstel. Na de behandeling adviseren wij voor een paar dagen een aangepast dieet zodat de hechtingen goed blijven zitten. Na een week plannen we een controle in om te zien of alles goed genezen is. Hierna kan uw hond of kat vaak weer over op de eigen voeding.
Maak een afspraak voor een gebitscontrole
Het is belangrijk om het gebit van uw huisdier regelmatig te laten controleren om problemen in een vroeg stadium te detecteren en te behandelen. Voor een gebitscontrole kan u eenvoudig een afspraak maken bij onze assistente. Tijdens de controle beoordelen wij de gezondheid van het gebit van uw huisdier en geven wij advies over de beste manier om het gebit schoon en gezond te houden.
Waar kan uw hond of kat last van hebben?
Gingivitis en parodontitis
Gingivitis is een ontsteking van het tandvlees. Het tandvlees is roder en bloedt makkelijker. Een gingivitis is te behandelen door het uitvoeren van een uitgebreide gebitsreiniging. Hierbij wordt de bron van de ontsteking (tandplak en tandsteen) verwijderd en heeft het tandvlees de kans om weer te genezen.
Onbehandelde gingivitis kan uiteindelijk leiden tot parodontitis. Hierbij breidt de ontsteking zich uit naar het omliggende steunweefsel in het kaakbot. Dit kan leiden tot holtes (pockets) rondom de tand en uiteindelijk zelfs tot losliggende tanden. Een parodontitis is helaas onomkeerbaar en vaak is in dit stadium de enige oplossing om de aangetaste tanden te extraheren. Parodontitis moet altijd behandeld worden omdat dit veel pijn en verdere schade kan voorkomen.

• Dentale röntgenfoto hond, gezond gebit

• Dentale röntgenfoto hond, met parodontitis graad 4 van de achterste 2 kiezen (rechts op de foto)

• Dentale röntgenfoto hond, parodontitis graad 4
Slijtage van de tanden
Wanneer een tand slijt door kauwen of spelen, vormt zich tertiair dentine, een soort ‘reparatiedentine’ waarmee het lichaam de tand probeert te beschermen. Zolang deze slijtage geleidelijk verloopt, is er meestal niets aan de hand. Bij te snelle slijtage kan echter het wortelkanaal bloot komen te liggen. Dit kan leiden tot ontstekingen in het wortelkanaal of zelfs in de kaak, wat voor de hond erg pijnlijk is.
Laat uw hond daarom niet te veel spelen met harde of ruwe voorwerpen, zoals stokken, en vermijd spelen met stenen. Ook tennisballen kunnen tandenslijtage veroorzaken, doordat er vaak schurend zand aan blijft kleven.
Afgebroken tand
Het kan elke hond of kat overkomen: een afgebroken tand of kies. Helaas komt het regelmatig voor. Voorkom onnodige pijn en ontstekingen, en neem bij een afgebroken tand of kies altijd direct contact op met een dierenarts.
De dierenarts kan beoordelen of het wortelkanaal open ligt. Indien dit het geval is zijn er twee opties: extractie van de afgebroken tand/kies of een wortelkanaalbehandeling.
Bij een afgebroken kies of tand van uw hond of kat kan het wortelkanaal open komen te liggen. Als dit zo is moet er op korte termijn iets gedaan worden. Bij dieren jonger dan twee jaar is er haast geboden, en kan de tand binnen 48 uur na de breuk mogelijk met juiste behandeling gered worden. De behandeling van een afgebroken kies of tand bij een dier ouder dan 2 jaar bestaat uit een wortelkanaalbehandeling.
Beide behandelingen worden op een externe locatie uitgevoerd door een tandheelkundig specialist.
Wanneer het niet noodzakelijk is om de tand of kies te behouden, kan extractie een passende oplossing zijn. Deze ingreep kunnen wij in onze praktijk voor uw huisdier uitvoeren.
Glazuurbeschadiging
Wanneer uw hond of kat een glazuurbeschadiging aan een tand of kies heeft, is dit vaak te herkennen aan een vlek of verkleuring die geleidelijk donkerder wordt. Zo’n beschadiging ontstaat meestal door een trauma. Op de aangetaste plek is het glazuur verzwakt, waardoor bacteriën via kleine kanaaltjes het wortelkanaal kunnen binnendringen. Dit kan leiden tot een tandinfectie, wortelpuntabces of zelfs het afsterven van de tand.
Wanneer een glazuurbeschadiging tijdig wordt ontdekt, kan deze vaak nog worden geseald. De dierenarts brengt dan een speciaal beschermlaagje aan over de beschadigde tand. Dit laagje voorkomt dat bacteriën binnendringen en vermindert gevoeligheid, zonder dat de tand hoeft te worden verwijderd.
De behandeling gebeurt onder narcose en altijd na controle met een dentale röntgenfoto. Het sealen kan worden uitgevoerd door onze collega praktijk, Dierenziekenhuis Gorinchem.
Tandresorptie
Tandresorptie is een aandoening waarbij tanden en/of kiezen langzaam oplossen, wat een pijnlijk proces is. Het komt vooral voor bij katten, maar kan ook bij honden voorkomen. Hoewel elke kat tandresorptie kan ontwikkelen, zien we het vaker bij raskatten.
Katten met tandresorptie hebben vaak rood, ontstoken tandvlees en soms zichtbare gaten in de tanden. Deze aantastingen kunnen tot in het wortelkanaal reiken, wat veel pijn veroorzaakt. Door die pijn kan een kat minder goed of helemaal niet meer willen eten. Naarmate de aandoening vordert, worden de tanden zo zwak dat ze kunnen afbreken.
De precieze oorzaak van tandresorptie is nog niet bekend. Behandeling bestaat uit het zorgvuldig verwijderen van de aangetaste tand of kies, inclusief de wortel. Zelfs na een geslaagde behandeling kan tandresorptie later opnieuw ontstaan in andere tanden of kiezen.
De aandoening wordt vastgesteld door uw dierenarts, soms pas wanneer de kat onder narcose is. In een vroeg stadium is tandresorptie alleen zichtbaar op een röntgenfoto. Gelukkig kunnen katten prima leven – en eten – met minder, of zelfs zonder tanden.

• Dentale röntgenfoto van tandresorptie bij de kat.
Malocclusie
Een normale beet bij honden en katten is een schaargebit, waarbij de onderhoektand net vóór de bovenhoektand staat. Alle tanden horen als een puzzel in mekaar te vallen. Wanneer dit niet zo is, noemen we dit een afwijkende stand, of malocclusie.
Een afwijkende stand van een tand of kies wordt meestal veroorzaakt door een groei-afwijking in de kaak. Het kan uw huisdier veel pijn en ongemak bezorgen, zonder dat u het merkt.
Mogelijke afwijkingen zijn:
- Ondervoorbeet en tanggebit: hierbij is de onderkaak langer ten opzichte van de bovenkaak
- Bovenvoorbeet: hierbij is de bovenkaak te langer ten opzichte van de onderkaak
- Te nauwe stand van de hoektanden door een te smalle onderkaak
- Afwijkende stand van snijtanden of individuele kiezen.
Persisterende melktanden
De melktanden van een hond of kat wisselen normaal gesproken tussen de vijf en de zeven maanden leeftijd vanzelf voor het vaste gebit. Wanneer dit wisselen niet vanzelf gaat kunnen er, naast de volwassen tanden, melktanden in de bek blijven zitten. Deze persisterende melktanden kunnen voor problemen gaan zorgen.
Ontdekt u dat er een melktand of melkkies niet is uitgevallen, terwijl de volwassen tand of kies al is doorgekomen? Wacht dan niet te lang af met een bezoek aan de dierenarts.
Als melktanden te lang blijven zitten, kunnen ze de doorgroei van de volwassen tanden belemmeren. Dit leidt tot ophoping van vuil en bacteriën, wat ontstekingen en schade aan de blijvende tanden kan veroorzaken. Ook kan het ervoor zorgen dat de volwassen tanden scheef doorkomen, zoals hoektanden die in het gehemelte prikken of een bek die niet goed sluit. Omdat dit later lastig te corrigeren is, is voorkomen beter dan genezen.
Als de melktanden er niet vanzelf uitkomen of problemen veroorzaken dan moeten deze door de dierenarts verwijderd worden. Dit moet zeer voorzichtig gebeuren, om te voorkomen dat de volwassen tanden beschadigd raken. Het trekken gebeurt altijd onder narcose.
